EXW Nedir? EXW (Ex Works) Teslim Şekli ve İhracatta Kullanımı
Dış ticaret yapan veya ihracata yeni başlayan firmaların karşılaştığı en temel konulardan biri teslim şekilleri, yani Incoterms kurallarıdır. Bu kurallar, uluslararası ticarette alıcı ve satıcı arasındaki sorumlulukların hangi noktada başlayıp hangi noktada sona erdiğini belirler.
Teslim şekilleri sistemi, International Chamber of Commerce tarafından oluşturulmuş ve dünya genelinde standart olarak kullanılan bir ticaret dilidir.
Bu yazıda EXW (Ex Works) teslim şekli nedir, ihracatta nasıl kullanılır, satıcı ve alıcının sorumlulukları nelerdir gibi sorulara detaylı şekilde cevap vereceğiz.
EXW (Ex Works) Nedir?
EXW (Ex Works), Türkçe anlamıyla “İş Yerinde Teslim” demektir ve uluslararası ticarette satıcının en az sorumluluk aldığı teslim şeklidir.
EXW teslim şeklinde satıcı:
ürünleri hazır hale getirir
paketler
kendi tesisinde teslim için hazır bulundurur
Bu noktadan sonra ürünlerin taşınmasıyla ilgili tüm organizasyon alıcıya aittir.
Kısaca EXW şu şekilde özetlenebilir:
Satıcı ürünleri kendi fabrikasında veya deposunda hazır eder. Alıcı ise ürünleri oradan teslim alarak tüm taşıma ve lojistik süreçlerini organize eder.
EXW Teslim Şeklinde Satıcının Sorumlulukları
EXW teslim şeklinde ihracatçının sorumlulukları oldukça sınırlıdır.
Satıcının temel görevleri şunlardır:
Ürünün üretimi veya temini
Ürünün paketlenmesi
Ürünün alıcı aracına yüklenmesi
Ürünün satıcının tesisinde teslim için hazır hale getirilmesi
Ticari faturanın hazırlanması
Alıcıya gerekli ticari belgelerin sağlanması
Gümrük işlemlerinin tamamlanması
EXW’de satıcının sorumluluğu genellikle ürünün kendi tesisinde hazır edilmesiyle sona erer.
EXW Teslim Şeklinde Alıcının Sorumlulukları
EXW teslim şeklinde lojistik organizasyonun büyük kısmı alıcıya aittir.
Alıcının sorumlulukları şunlardır:
Ürünlerin satıcının tesisinden teslim alınması
İç nakliye
Uluslararası taşıma
İthalat gümrük işlemleri
Nihai teslimat organizasyonu
Sigorta
Bu nedenle EXW teslim şekli genellikle lojistik ağı güçlü olan alıcılar tarafından tercih edilir.
EXW’de Risk Devri Ne Zaman Gerçekleşir?
Teslim şekillerinde en önemli konulardan biri risk devridir.
EXW teslim şeklinde risk devri teoride şu noktada gerçekleşir: "Ürünler satıcının tesisinde alıcının kullanımına hazır hale getirildiği anda risk alıcıya geçer."
Ancak gerçekte şunu söyleyebilir ki EXW teslim şeklinde ürünleri alıcının nakliye aracına yüklediğimiz anda risk de alıcı tarafına geçmiş olur.
Bu noktadan sonra:
taşıma sırasında oluşabilecek hasarlar
kayıplar
lojistik riskler
tamamen alıcının sorumluluğundadır.
EXW Teslim Şeklinde Yükleme Sorumluluğu
Incoterms kurallarına göre EXW teslim şeklinde ürünün araca yüklenmesi bile alıcının sorumluluğundadır.
Yani teorik olarak alıcı:
forklift
yükleme ekipmanı
personel
gibi organizasyonları kendisi yapmalıdır.
Ancak pratikte çoğunlukla bu şekilde olmaz. İhracatçılar müşteri memnuniyeti ve operasyon kolaylığı açısından yüklemeyi kendileri gerçekleştirir.
Türkiye’de EXW Teslim Şeklinin Uygulanması
Teoride EXW teslim şeklinde ihracat işlemleri alıcı tarafından yapılabilir. Ancak birçok ülkede olduğu gibi Türkiye’de de bu durum mevzuat gereği mümkün değildir.
Türkiye’de:
ihracat beyannamesi
ihracat gümrük işlemleri
resmi ihracat prosedürleri
ihracatçı firma tarafından yürütülmektedir.
Bu nedenle Türkiye’de EXW teslim şekli teorik tanımından biraz farklı uygulanabilir.
EXW Teslim Şeklinin Avantajları
EXW teslim şekli ihracatçılar için oldukça avantajlı bir yapıdadır.
Başlıca avantajları:
Satıcının lojistik sorumluluğu minimumdur
Operasyonel süreçler diğer teslim şekillerine göre çok daha basittir
Taşıma organizasyonu alıcıya bırakılır
Satıcı için maliyet ve risk daha düşüktür
EXW Teslim Şekline Örnek İhracat Senaryosu
Bir Türk üreticinin Almanya’daki bir firmaya ürün sattığını düşünelim.
Teslim şekli: EXW Bursa
Süreç şu şekilde ilerler:
Türk üretici ürünleri hazırlar ve paketler.
Alman firma Türkiye’de bir lojistik şirketi organize eder.
Nakliye aracı fabrikanın deposuna gelir.
İhracatçı ürünleri nakliye aracına yükler.
İhracatçı gümrük beyannamesini açtırır ve gümrük işlemlerini tamamlar.
Geriye kalan tüm lojistik süreçleri alıcı tarafından yürütülür.
Sonuç
EXW (Ex Works), uluslararası ticarette satıcının en az sorumluluğa sahip olduğu teslim şeklidir. Satıcı ürünleri kendi tesisinde hazır eder ve alıcının nakliye aracına yükler. Bundan sonraki tüm lojistik süreçleri alıcı tarafından organize edilir.